نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• مهین حنیفه پور ¹
• لیلا بیابانی ²
• غلامرضا زهتابیان ³
• حسن خسروی ⁴

¹ دکتری مهندسی منابع طبیعی- بیابانزدایی، گروه احیای مناطق خشک و کوهستانی، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

² دانشجوی دکتری مهندسی منابع طبیعی- بیابان‌زدایی، گروه احیای مناطق خشک و کوهستانی، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

³ استاد ، گروه احیای مناطق خشک و کوهستانی، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

⁴ دانشیار ، گروه احیای مناطق خشک و کوهستانی، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

چکیده

چشم‌اندازهای ژئومورفولوژی پایه و اساس بررسی های منابع طبیعی حوزه‌های آبخیز به شمار می‌رود. در این پژوهش، منطقه ملارد با روند ژئومورفولوژیکی متنوع از کوهستان تا دشت‌سر انتخاب گردید تا با استفاده از نقشه‌های زمین‌شناسی، عکس هوایی و تصاویر ماهواره‌ای و بازدیدهای میدانی رخسارهای ژئومورفولوژی آن شناسایی و تفکیک گردد. نتایج نشان می‌دهد منطقۀ مورد مطالعه از نظر ژئومورفولوژی از واحد کوهستان(کوه و تپه ماهور) و دشت‌سر (تیپ‌های دشت‌سر فرسایشی و پوشیده) تشکیل شده است. واحد کوهستان 28 درصد از منطقه موردمطالعه را تشکیل می‌دهد که شامل کوه‌ها و تپه‌هایی مشتمل بر مجموعه ائوسن میانی، مجموعه سنگ‌های ائوسن بالایی (بخش‌های پائینی، میانی و بالایی) و الیگوسن و تپه ماهورهای پلیوسن می‌باشد. واحد ژئومرفولوژی دشت‌سر در منطقه موردمطالعه دارای وسعتی برابر 71/50384 هکتار که 72 ‌درصد سطح عرصه را به خود اختصاص داده است. در منطقه موردمطالعه تیپ دشت‌سر فرسایشی دارای 2 رخساره، تیپ دشت‌سر اپانداژ 2 رخساره و تیپ دشت‌سر پوشیده 16 رخساره می‌باشد. در تیپ دشت-سر پوشیده در تمامی رخساره‌ها فرسایش بادی غالب بوده و بیش‌ترین مساحت منطقه در این تیپ از مناطق مسکونی، اراضی مرتعی و کشاورزی رها شده (56%) تشکیل شده است. از نطر رخساره نیز بیش‌ترین مساحت شامل دشت ریگی ریز و متوسط دانه با تراکم کم تا متوسط و اراضی کشاورزی می‌باشد. با استفاده از کلیه مطالعات منابع پایه یا فیزیکی و مطالعات اجتماعی – اقتصادی که مجموعاً تحت عنوان منابع بیوفیزیکی از آن نام برده می‌شود، نسبت به برنامه‌ریزی در جهت مقابله با بیابان‌زایی در هر یک از رخساره‌های ژئومرفولوژی اقدام خواهد شد.

کلیدواژه‌ها

• رخساره
• دشت‌سر پوشیده
• ژئومورفولوژی
• کوهستان
• ملارد

عنوان مقاله [English]

Identification of Geomorphological Facies in the West of Tehran Province (Case Study: Mallard City)

نویسندگان [English]

• mahin hanifepoor ¹
• leila biabani ²
• gholamreza zehtabian ³
• hasan khosravi ⁴

¹ Ph.D. Combat to Desertification, Department of Arid and Mountainous Regions Reclamation, Faculty of Natural Resources, University of Tehran, Tehran, Iran

² Ph.D. Student in Desert Management and Control, Department of Arid and Mountainous Regions Reclamation, Faculty of Natural Resources, University of Tehran, Tehran, , Iran

³ Professor, Department of Arid and Mountainous Regions Reclamation, Faculty of Natural Resources, University of Tehran, Iran

⁴ Associate Professor, Department of Arid and Mountainous Regions Reclamation, Faculty of Natural Resources, University of Tehran, Tehran, Iran

چکیده [English]

Geomorphological landscapes are the foundations of natural resources investigations of the watersheds. The results show that the study area is geomorphologically composed of mountain units (mountains and hills) and plain (types of eroded and covered plains). The results show that the mountain unit is 28%, which includes mountains and hills including the Middle Eocene, Upper Eocene (Lower, Middle and Upper) and Oligocene and Pliocene satellite hills. The plain-head geomorphology unit in the study area has an area of 50384.71 hectares, which occupies 71.114% of the area. Geomorphological type of erosion plain with 2 geomorphological facies. The geomorphology type of the plain head of the upandage of two geomorphological facies and the type of the covered plain head have been identified in the study area of 16 geomorphological facies. In the covered plain type, wind erosion has been predominant in most of the facies. Most of the area is composed of abandoned plains (56%) due to residential areas, rangelands and abandoned agriculture. From the facade point of view, most of the area consists of small and medium grain sandy plains with low to medium density and agricultural lands.Geomorphological studies have been considered as the basis and basis for other studies in the preparation of desertification executive plans. Using all studies of basic or physical resources and socio-economic studies, which are collectively referred to as biophysical resources, planning will be done to deal with desertification in each of the geomorphological facies.

کلیدواژه‌ها [English]

• Facies
• Geomorphology
• Covered Plains
• Mallard
• Mountains